30‌میلیون هکتار از مساحت ایران تحت تأثیر گرد و غبار قرار دارد


آقای علی‌محمد طهماسبی‌بیرگانی با اشاره به این که ستاد ملی مقابله با پدیده گرد و غبار از سال‌89 ــ‌88 کار خود را آغاز کرد، گفت: به‌دنبال وقوع رخدادهای گردوغباری در مناطق مختلف کشور در حدود سال‌85 که ناشی از گردوغبارهای عراق و سوریه بود، کارگروه مقابله با گردوغبار تشکیل شد.

وی با اشاره به اینکه بر اساس ماده سه آیین‌نامه ستاد ملی مقابله با گردوغبار باید با کمک دستگاه‌ها منشأیابی گردوغبار را در نقاط مختلف کشور انجام دهیم، افزود: سازمان محیط‌زیست منشأیابی و تدوین برنامه‌های عمل و اقدام به منظور مقابله با گردوغبار را بر عهده دارد و برای همین موضوع کارگاهی را راه‌اندازی کرده‌ایم. منشأیابی داخلی گردوغبار با استفاده از نظرات سازمان جنگل‌ها، سازمان زمین‌شناسی و سازمان هواشناسی در حال انجام شدن است.
طهماسبی بیرگانی در مورد منشأیابی خارجی گردوغبار ، اظهار کرد: پیش از این قراردادهایی با کشورهای عراق و سوریه به منظور شناسایی و مقابله با گردوغبار منعقد کرده‌ایم که متأسفانه محقق نشده است. بنابراین بنا داریم برنامه‌هایی که مورد قبول این کشورها باشد را تهیه کرده و از طریق کنوانسیون‌های بین‌المللی جنبه عملیاتی به این برنامه‌ها ببخشیم.

رییس ستاد ملی مقابله با پدیده گردوغبار با اشاره به اهمیت تالاب‌ها در کنترل کانون‌های گردوغبار هم اضافه کرد: جلساتی هم در ستاد ملی مقابله با گردوغبار برای احیای تالاب‌ها برگزار می‌شود چون بیشتر مناطق گردوغبارخیز مربوط به محدوده‌هایی است که از مناطق تالابی به مناطق دشتی تبدیل شده است.
وی با بیان این که مهم‌ترین متولی تثبیت گردوخاک در کشور وزارت جهاد کشاورزی است، خاطر نشان کرد: در سال‌94 برای بحث گردوغبار 5/17میلیارد تومان هزینه شد. همچنین در سال‌95 به دلیل وسعت مشکل گردوغبار در استان خوزستان 30‌میلیارد تومان برای این استان اختصاص یافت. در سال‌96 اعتبار بیشتری برای مقابله با گردوغبار پرداخت شد که حدود 285‌میلیارد تومان برای کل استان‌های کشور بود. این رقم برای فعالیت همه دستگاه‌های متولی مقابله با گردوغبار اختصاص داده شد.

طهماسبی بیرگانی ادامه داد: 20‌میلیون هکتار مناطق تحت تأثیر فرسایش بادی در کشور وجود دارد که با توجه به مطالعات اخیر صورت گرفته و 30‌میلیون هکتار از مساحت کشور تحت تأثیر گردوغبار قرار دارد. به استثنای نوار ساحلی کشور بقیه استان‌ها یا تأثیرگذار یا تأثیرپذیر از گردوغبار هستند.
رییس ستاد ملی مقابله با پدیده گردوغبار در مورد تعیین سهم گردوغبارهای داخلی و خارجی کشور گفت: نمی‌توان در مورد تأثیر کانون‌های داخلی و خارجی گردوغبار درصدبندی ارائه داد، چون عوامل متعدد از جمله تعداد رخ دادهای گردوغبار، غلظت گردوغبار و ماندگاری آن در تعیین سهم‌ها تأثیرگذار است. بنابراین درصدبندی‌ها از نظر علمی منسوخ و من درآوردی است.

وی اظهار کرد: باید به جای تعیین سهم کانون‌های داخلی و خارجی در گردوغبارهای ایران پهنه‌های سرزمینی غبارخیز را شناسایی و مشخص کنیم. بنابراین در تعیین کانون‌های گردوغبار خارجی نیز باید بدانیم که در کشورهای عراق، سوریه، یمن و عربستان که پهنه‌های سرزمینی که استعداد خیزش گردوغبار را دارند و کشور ما را تحت تأثیر قرار می‌دهند چه میزان هستند و شدت تأثیر آنها بر کشور ما تا چه حدی است؟ طهماسبی بیرگانی ادامه داد: در شرق کشور گردوغبارهایی از افغانستان و پاکستان کشور ما را متأثر می‌کند. همچنین از شمال شرق از ترکمنستان گردوغبار را داریم. در استان‌های خوزستان و سیستان و بلوچستان علاوه بر طوفان ماسه، گردوغبار هم داریم که اخیراً نیز تشدید شده است.

رییس ستاد ملی مقابله با پدیده گردوغبار در مورد بودجه‌های مربوط به گردوغبار، خاطرنشان کرد: پیشنهاد بودجه 525‌میلیارد تومانی برای بحث مقابله با گردوغبار کشور را داشتیم، اما در سند قانون بودجه سالانه متوجه شدیم که این رقم صرفاً برای استان خوزستان اختصاص یافته است. در مورد این موضوع با رییس مجلس شورای اسلامی از طریق سازمان محیط‌زیست مکاتبه کردیم.