بیش از75درصد زنان مطلقه مهریه نگرفته اند/لزوم حمایت همزمان از زن و مرد در قانون مهریه


چنانچه مهریه، بیش از این میزان باشد، درباره مازاد فقط ملائت زوج ملاک پرداخت است. رعایت مقررات مربوط به محاسبه مهریه به نرخ روز همچنان الزامی است. از سوی دیگر در ماه‌های اخیر شاهد نوسانات شدید نرخ ارز و سکه هستیم و به‌تبع آن تامین مهریه که بر اساس سکه اخذ می‌شود، برای مردان با مشکلات بسیاری مواجه بوده است به نحوی که شاهد افزایش زندانیان مهریه بوده‌ایم.

بر اساس آمارهای اعلام شده درباره زندانی‌های مهریه در زندان‌های کشور سه‌هزار مرد مسلمان ایرانی بابت ناتوانی در پرداخت مهریه در حبس به‌سر می‌برند که این میزان با رشد نرخ سکه افزایش نیز یافته است و بسیاری از زندانیان حتی به‌رغم تقسیط مهریه شرایط پرداخت آن را ندارند. بر اساس آمار ۵۴‌ درصد از طلاق‌ها ریشه اعتیاد و ۳۲‌ درصد نیز ریشه اقتصادی از جمله بیکاری دارند و عملا اقتصاد خانواده نقش مهمی در طلاق دارد و طبق تحقیقات به‌طور میانگین، فقر و بیکاری عامل چهارم طلاق محسوب می‌شود.

بنابراین بسیاری از افرادی که طلاق می‌گیرند استطاعت مالی لازم را ندارند و اساسا همین نداشتن استطاعت منجر به طلاق شده است. ضمن آنکه در گذشته طلاق‌ها بیشتر در پنج تا هفت سال نخست زندگی اتفاق می‌افتاد، اما در حال حاضر فاصله میان ازدواج و طلاق دو تا پنج سال است و درصد بسیار بالایی از طلاق‌ها در دو تا پنج سال نخست زندگی مشترک رخ داده و زوج‌ها در اول زندگی مشترک قرار دارند و آنچنان پس اندازی ندارند که بتوانند هزینه‌های طلاق را بپردازند.به همین دلیل برخی می‌گویند که زندانی کردن افراد به‌دلیل مهریه مشکلی را حل نمی‌کند، بلکه بر آسیب‌های طلاق می‌افزاید. رئیس سازمان زندان‌ها نیز بر این باور است که هم اکنون شاهد نرخ ۴۶ درصدی بازگشت مجدد به زندان‌ها هستیم و این نشانه محیط پر آسیب زندان است و عملا به‌زندان افتادن مردان آن‌هم در سال‌های نخست زندگی آسیب‌های طلاق را دو چندان می‌کند.زنان در طلاق متضرر می‌شوندآمارها نشان می‌دهند 90 درصد زنان پس از طلاق ازدواج نمی‌کنند.

 این در حالی است که 90 درصد مردان پس از طلاق مجددا ازدواج می‌کنند. در حقیقت شانس زنان برای ازدواج مجدد یک نهم مردان است، از سوی دیگر برخی دیگر از آمارها حاکی از این است که پس از گذشت یک سال از طلاق زوجین، ۹۰ درصد خانم‌ها علاقه‌مند به بازگشت به زندگی هستند؛ مجموعه این آمار نشان می‌دهد که بار روانی روی زنان مطلقه زیاد است. 

همچنین علاقه آنها به از سرگرفتن ازدواج قبلی بالاست. در حالی که شانس تشکیل زندگی جدید برای آنها پایین است. از سوی دیگر برخی آمار نیز حاکی از این است که حدود ٧١ درصد زنان مطلقه و بیوه صاحب فرزند یا فرزندانی هستند و این افراد همان زنان سرپرست خانواری هستند که برای اداره زندگی‌شان نیازمند به منابع مالی‌اند و آسیب‌های طلاق به‌مراتب برای آنها بیشتر و خسارت بارتر از مردان است و در هر قانونی که وضع می‌شود باید شرایط زندگی آنها را نیز مورد بررسی قرار داد.

بیش از75درصد زنان مطلقه مهریه دریافت نکرده‌اندبر اساس نتایج یک پژوهش در شهر تهران باید گفت که بیش از40 درصد زنان مطلقه برای گرفتن طلاق مجبور شده‌اند از مهریه خود بگذرند و بیش از 35 درصد به‌دلایل دیگر به مهریه خود نرسیده‌اند، یعنی جمعا بیش از ۷۵ درصد زنان مطلقه مهریه‌ای دریافت نکرده‌اند. این در حالی است که همان طور که قبل‌تر اشاره شد 70 درصد زنان مطلقه دارای حداقل یک فرزند و تنها 16 درصدشان شاغل هستند و درآمد تضمین شده دارند و این نشانه وضعیت وخیم اقتصادی زنان مطلقه است و این خود به لحاظ اجتماعی بستری آسیب‌خیز است.برای همین ما نیازمند دو سویه دیدن همه قوانین هستیم، اگر قرار است حمایتی از خانواده صورت گیرد باید هم از زن و هم از مرد باشد.تعیین میزان و نوع سکه نیازمند بررسی‌‌کارشناسانتعیین نرخ مهریه بر اساس تعداد سکه فارغ از دلایل شرعی بر مبنای این دیدگاه بوده که سکه یک سرمایه محسوب می‌شود و نسبت به پول نوسان کمتر و ضریب اطمینان بیشتری برای دریافت کننده آن دارد، اما با افزایش ناگهانی ارزش سرمایه نسبت به پول رایج هم اکنون تامین کنندگان سکه با مشکل مواجه شده‌اند و عملا روزبه‌روز بر تعداد زندانیان مهریه افزوده می‌شود. 

برای کاهش این آمار و حل این معضل راهکارهای متفاوتی ارائه شده از کاهش میزان دریافت کف مهریه به ۵۵ سکه تا جایگزین کردن سکه با دارایی‌های دیگر همچون زمین و… اما هنوز هیچ یک جامعیت لازم را ندارند، چون باید هم قانون جامع باشد و هم مانع.جامع به این معنی که هرچه لازم بوده است در این قانون جمع باشد و گستره ذی‌نفعان آن وسیع باشد و مانع به این معنا که هیچ چیز اضافی در آن وجود ندارد و در واقع در آن از ورود زوائد، ممانعت به‌عمل آمده است، ضمن آنکه آن قانون توانسته باشد اثر تادیبی خود را بگذارد، چون اگر قرار باشد که اعمال قانون و ترس از به زندان افتادن برای طلاق و مهریه منجر به فوبیای طلاق و طلاق هراسی در ازدواج شود و این منجر به افزایش میل به تجرد شود، نشان می‌دهد آن قانون کارایی لازم را نداشته است.

بسته حمایتی برای کاهش طلاق تهیه شودضمن آنکه نباید حقوق زنان مطلقه نیز که در مضایق مالی فراوان هستند زیرپا گذاشته شود و آسیبی بر آسیب طلاق برای آنها بیافزاییم.به نظر می‌رسد که باید بسته حمایتی برای کاهش آسیب‌های طلاق تدارک دیده شود، بسته‌ای که در آن از حمایت از زنان مطلقه سرپرست خانوار تا حمایت از زندانیان مهریه تا مشاوره‌های خانوادگی برای کاهش معارضات خانوادگی در نظر گرفته شده است.با توجه به آنکه ۷۱ درصد زنان مطلقه صاحب فرزند هستند و سلامت روان فرزندان ایجاب می‌کند، معارضات خانوادگی به‌حداقل برسد. در حالی که با زندانی شدن برای مهریه این معارضات به حداکثر می‌رسد.